มีใครเคยรับสินบนกันบ้างมั้ยครับ?

ถ้่าไม่นับการบนบานสานกล่าวต่อทวยเทพยดาแล้วล่ะก็ ผมก็ไม่เคยติดสินบนใครอย่างจริงๆจังๆ

ในช่วงหลังๆ ที่ rgb72 เริ่มเป็นที่รู้จัก (ซึ่งหลายครั้งเราก็สงสัยว่า รู้จักมาจากไหน?) ตลอดเวลาของการดำเนินงานที่ rgb72 สิ่งที่เราทำเป็นประจำคือการรับสายลูกค้าที่โทรเข้ามา จากนั้นจึงวิ่งเข้าไปหา แล้วก็นำเสนอผลงานของบริษัทให้ลูกค้าฟัง ซึ่งก็เป็นขั้นตอนแบบนี้ตลอดมา

จนกระทั่งวันหนึ่ง มีเสียงโทรศัพท์ดังขึ้น เสียงในสายบอกให้เราเข้าไปนำเสนอผลงานของเราเหมือนลูกค้าเจ้าอื่นๆ

เมื่อเราเข้าไปถึง พบว่าเป็นบริษัทหนึ่งที่มีพนักงานมากมาย เค้าบอกว่า เค้ารับงานจากราชการมาอีกต่อหนึ่ง และทางราชการแห่งนั้นต้องการทำเว็บไซต์ง่ายๆ ไม่กี่หน้า

หลังจากการประชุมครั้งนั้น การประชุมครั้งที่สองก็ตามมาในเวลาไม่ถึงหนึ่งอาทิตย์ แต่ครั้งนี้ผมเข้าไปร่วมประชุมกับตัวลูกค้าโดยตรงเลย นั่นคือ หน่วยงานราชการแห่งนั้น

การประชุมจัดในห้องประชุมที่มีขนาดไม่ใหญ่นัก แต่มีผู้เข้าร่วมประชุมประมาณ 15 คนเห็นจะได้ บรรยากาศเต็มไปด้วยความเกรงอกเกรงใจ และคำพูดคำจาของบริษัทที่เรียกผมไปนั้น ช่างโอนอ่อนผ่อนตามไปเสียทุกอย่าง และหลังจากที่เราพูดคุยกันอยู่ในห้องประมาณ 15 นาที คนที่ใครๆก็เรียกว่า “ผู้ใหญ่” ก็ปรากฎตัวเข้ามาในห้องประชุม

“ท่าน” คือคำที่เค้าใช้เรียกกัน และผมขอใช้คำนี้เพื่อจุดประสงค์ในการไม่ขอออกนาม

ท่านบอกว่า “ทางหน่วยงานมีโครงการจะทำเว็บไซต์ จำนวน 4-5 หน้า”

..

…

4-5 หน้า ..​ผมคิดพร้อมกับอึ้งไปนิดๆ

โอเค ไม่เป็นไร เราฟังต่อ เมื่อท่านพูดต่อไปอีกว่า

“โดยเรามีงบประมาณอยู่ที่ 7 ล้านบาท”

!!!!!!!!!!!! แว๊กกกกกกก 7ล้าน!!!!???? ผมตกใจมาก พยายามคิดว่า หูผมคงไม่ผิดเพี้ยน แม้จะตกใจและตื่นเต้นมาก แต่ความที่เราต้องทำตัวเป็นมืออาชีพ ต้องทำอย่างไรก็ได้ให้เนื้อมันไม่เต้นให้คนอื่นเห็น

เพราะดูหน้าตาผู้ร่วมประชุมท่านอื่นๆจะไม่รู้สึกตื่นเต้นอะไรเหมือนผมเลย

หลายอย่างรุมเข้ามาในความคิดของผม แต่ที่ชัดมากๆ คือคำพูดของแม่หมอที่ผมเพิ่งจะไปพบเธอมาเมื่อไม่นานมานี้ เธอบอกผมว่า “อีกไม่นานจะมีงานราชการเข้ามา ให้รับไว้ แล้วจะรุ่งมากๆ” โห..​ แม่นจริงๆเลยหมอดูคนนี้

การประชุมดำเนินต่อไป แต่ความตื่นเต้นของผมลดลง เมื่อยิ่งนานยิ่งรู้ว่า เงินเจ็ดล้านนั่นจะถูกแบ่งสันปันส่วนไปให้ใครบ้าง

คนหนึ่งเอาสอง อีกคนเอาอีกสอง เหลือสามแบ่งให้บริษัทที่พาผมเข้ามาอีกสอง เหลือ หนึ่ง

แม้ว่าจะถูกแบ่งจนเหลือแค่ หนึ่งล้าน แต่หนึ่งล้านกับงานเว็บห้าหน้ามันก็ราคาสูงไม่ใช่เล่น

แต่ผมไม่สนุกด้วยกับเกมแบ่งเค๊กชิ้นใหญ่

หลังการชั่งใจอยู่พักใหญ่ ชั่งใจระหว่างเงิน และ ศีลธรรม ผมจึงตัดสินใจถอนตัวจากงาน แม้ว่าเค้าจะหยอดผมว่า หลังจากนี้จะมีงานใหญ่กว่านี้อีก แต่ผมก็ขอลาอยู่ดี

ไม่แน่ใจว่าจะขัดใจแม่หมอรึเปล่า หรือ ใครจะบอกว่าผมโง่ก็ตามแต่ แต่การโกงกินประเทศแบบนี้ผมไม่ค่อยเห็นด้วย

บางคนอาจจะเห็นว่าเรื่องแบบนี้เป็นเรื่องธรรมดา งานราชการใครๆเค้าก็ทำกัน บางคนบอกว่าอย่าไปเจาะจงว่าราชการเลย เพราะมันไม่ได้เป็นแบบนั้นเสมอไป แต่ใครๆก็รู้อยู่แก่ใจว่ามันเป็นอย่างไร แล้วเราจะแกล้งปิดตาข้างเดียวทำไม

ผมไม่ได้ต่อว่าคนที่รับงานรูปแบบนี้ เพราะคิดว่าในแง่ธุรกิจ มันก็ให้ผลตอบแทนที่ดีเหลือเกิน แล้วก็ไม่ได้เหมารวมซะทีเดียวว่างานราชการทุกงานจะต้องเป็นแบบนี้เสมอไป งานดีดีก็มีอยู่เยอะ แต่ผมอาจจะฟลุ๊กไปเจองานที่ไม่ดีเอง

หรือเพราะเป็นแบบนี้เลยไม่ได้รวยกับเขาเสียที

ที่น่าเศร้าก็คือ สำหรับบางธุรกิจ การติดสินบนเจ้าหน้าที่พนักงาน เป็นเรื่องปกติ หรือบางครั้งถือเป็นเรื่องจำเป็นเลยด้วยซ้ำ จะให้ทำอย่างไรได้ เราจะว่าใครเฉพาะเจาะจงไม่ได้หรอก ในเมื่ออะไรแบบนี้มันติดอยู่ในระบบอย่างถาวรไปแล้ว ระบบที่ทุกคนต้องทำตาม ใครไม่ทำก็ออกไป เดี๋ยวหาคนอื่นมาทำแทนได้

แต่ใช่ว่าจะมีแต่ประเทศไทยเท่านั้นที่เป็นแบบนี้ ประเทศอื่น หรือประเทศมหาอำนาจที่ยิ่งใหญ่ ต่างก็มีกันทั้งนั้น

ก็ในเมื่อต้องใช้เงินมากมายกว่าจะเข้ามาอยู่ในระบบได้ จึงไม่แปลกที่จะต้องขอถอนทุนคืนกันบ้าง จะให้เป็นสุภาพบุรุษกินเงินเดือนอย่างเดียวคงไม่พอ

อีกครั้งที่ได้พบคือ โทรศัพท์จากพรรคการเมืองใหญ่ พรรคหนึ่ง ในช่วงที่กำลังหาเสียงเลือกตั้ง

การเข้าไปนำเสนองานเป็นไปด้วยความเรียบร้อย ปกติ ไม่แตกต่างจากลูกค้าท่านอื่นเท่าไร่ แต่ขอบเขตของงานมันดูยิ่งใหญ่เกินไป และเหมือนว่าฝันที่ท่านนักการเมืองท่านนั้นคิด จะเป็นจริงไปได้ยาก เมื่อเทียบกับเวลาที่ได้รับ และ งบประมาณที่จัดให้

วันหนึ่งผมจึงตัดสินใจโทรศัพท์ไปหาบุคคลที่ผมติดต่อจากพรรคการเมืองนั้นเพื่อแจ้งให้ท่านทราบว่า ทาง rgb72 จะไม่ขอรับงานโครงการนี้

“ครับ..​ผมโทรมาแจ้งว่า จะขอบายน่ะครับ เพราะคิดว่าทำไม่ไหว” ผมบอก

“อืมมม..​” เสียงในสายนิ่งไปซักพัก เพื่อคิด จากนั้นจึงพูดกลับมาด้วยเสียงที่แนบนิ่งว่า

“ก็แล้วแต่คุณละกันนะ แต่ผมจะบอกให้คุณรู้ไว้ว่า ยังไงพรรคของผมก็ได้จัดตั้งแน่นอนอยู่แล้ว”

ผมตกใจ!! แล้วก็วางหูไป